Termo-Mekanik Yoğunlaştırma ve Isıl İşlemin Doğu Kayını (Fagus Orientalis L.) Odununun Bazı Fiziksel Özelliklerine Etkisi

Hüseyin PELİT, Abdullah SÖNMEZ
3.002 644

Öz


Çalışmada, Doğu kayını (Fagus orientalis L.) odununun bazı fiziksel özelliklerine termo-mekanik (TM) yoğunlaştırma ve ısıl işlemin etkisi belirlenmiştir. Örnekler, özel tasarlanmış hidrolik preste 110 °C ve 150 °C sıcaklıkta, %20 ve %40 sıkıştırma seviyesinde radyal yönde sıkıştırılarak yoğunlaştırılmıştır. Daha sonra örneklere 190 °C, 200 °C ve 210 °C sıcaklıkta iki saat süre ile ısıl işlem uygulanmıştır. Fiziksel özelliklerde meydana gelen değişimleri tespit etmek için sıkıştırma oranı, geri esneme (spring-back) oranı, sıkıştırma kalınlığındaki geri dönüş oranı, sıkıştırma yönündeki (radyal) şişme ve yoğunluk testleri yapılmıştır. Araştırma sonuçlarına göre; aynı sıkıştırma seviyesinde (%20 veya %40), 110 ºC’de yoğunlaştırılan örneklerin geri esneme oranı düşük ve yoğunluk artışı daha yüksek elde edilmiştir. Sıkıştırma işlemleri ile yoğunlukta %35’e kadar artış sağlanırken, ısıl işlem sonrası yoğunlukta %5’e kadar azalma olmuştur. Isıl işlem sıcaklığı artışına bağlı olarak sıkıştırma kalınlığındaki geri dönüş etkisi %83 oranında azalmış ayrıca geri esneme etkisinde %44, sıkıştırma yönündeki şişmede ise %74 oranında iyileşme sağlanmıştır.

Anahtar Kelimeler: Doğu kayını, Yoğunlaştırma, Isıl işlem, Fiziksel özellikler


Anahtar kelimeler


Doğu kayını, Yoğunlaştırma, Isıl işlem, Fiziksel özellikler

Tam metin:

PDF ÖZET

Referanslar


R. M. Rowell, P. Konkol, Treatments that enhance physical properties of wood, Gen. Tech. Rep., Rep. No: FPL-GTR-55, (1987).

Y. Örs, H.Keskin, Ağaç Malzeme Teknolojisi, Öz Baran Ofset Matbaacılık, (2008).

J. Blomberg, B. Person J. Wood Sci. 50 (2004) 307-314.

J. Blomberg, B. Person, A. Blomberg Wood Sci. Technol. 39 (2005) 339-350.

A. Kutnar, M. Sernek Zbornik Gozdarstva in Lesarstva 82 (2007) 53-62.

H. Pelit, Yoğunlaştırma ve ısıl işlemin doğu kayını ve sarıçamın bazı teknolojik özellikleriyle üstyüzey işlemlerine etkisi, Doktora Tezi, Gazi Üniversitesi, Ankara-Türkiye, (2014).

F. A. Kamke Maderas Ciencia y Technol. 8(2) (2006) 83-92.

A. Kutnar, F. A. Kamke, M. Sernek Wood Sci. Technol. 43 (2009) 57-68.

R. M. Seborg, M. A. Millett, A. J. Stamm, Heat-stabilized compressed wood (Staypak), F.P.L., Report No: 1580 (revised), (1956).

F. F. P. Kollmann, E. W. Kuenzi, A. J. Stamm Springer-Verlag Vol. II (1975) 139-149.

E. V. Kultikova, Structure and properties relationships of densified wood, Yüksek Lisans Tezi, Virginia Polytechnic Institute and State University, Virginia, (1999).

N. Morsing, Densification of wood: The influence of hygrothermal treatment on compression of beech perpendicular to the grain, Doktora Tezi, Technical University of Denmark, Denmark, (2000).

J. Blomberg, B. Persson, U. Bexell Holzforschung 60 (2006) 322-331.

H. Pelit, A. Sönmez, M. Budakçı BioRes. 9(3) (2014) 4552-4567.

P. Cooper, J. Wang, Enhanced value of moderate grade wood through high temperature modification in oil, Value-to-wood Research Report, Project UT1, (2005).

M. J. Boonstra, A two-stage thermal modification of wood, Doktora Tezi, Dissertation in Cosupervision Ghent University and Université Henry Poincaré, Nancy-Fransa, (2008).

D. Sandberg, P. Haller, P. Navi Wood Mater. Sci. Eng. 8(1) (2013) 64-88.

S. Korkut, D. Kocaefe Düzce Üni. Orm. Der. 5(2) (2009) 11-34.

S. Yıldız, Isıl işlem uygulanan doğu kayını ve doğu ladini odunlarının fiziksel, mekanik, teknolojik ve kimyasal özellikleri, Doktora Tezi, Karadeniz Teknik Üniversitesi, Trabzon-Türkiye, (2002).

P. Bekhta, P. Niemz Holzforschung 57(5) (2003) 539-546.

B. Esteves, M. A. Velez Wood Sci. Technol. 41(3) (2007) 193-207.

D. Aydemir, G. Gündüz Bartın Orm. Fak. Der. 11(15) (2009) 71-81.

H. Şahin Kol J. Environ. Biol. 31(6) (2010) 1007-1011.

O. Perçin, Isıl işlemin lamine ahşap malzemenin bazı teknolojik özelliklerine etkilerinin incelenmesi, Doktora Tezi, Gazi Üniversitesi, Ankara-Türkiye, (2012).

TS 2470, Odunda fiziksel ve mekaniksel deneyler için numune alma metotları ve genel özellikler, T.S.E. Standardı, Ankara, (1976).

TS 2471, Odunda, fiziksel ve mekaniksel deneyler için rutubet miktarı tayini, T.S.E. Standardı, Ankara, (1976).

Finnish Thermowood Association, ThermoWood handbook, FIN-00171, Helsinki, Finland, (2003).

P. Navi, F. Girardet Holzforschung 54(3) (2000) 287-293.

C. R. Welzbacher, J. Wehsener, A. O. Rapp, P. Haller Holz Roh Werkst 66 (2008) 39-49.

M. K. Dubey, Improvements in stability, durability and mechanical properties of radiata pine wood after heat-treatment in a vegetable oil, Doktora Tezi, University of Canterbury, Christchurch-New Zealand, (2010).

TS 4084, Odunda radyal teğet doğrultuda şişmenin tayini, T.S.E. Standardı, Ankara, (1983).

TS 2472, Odunda fiziksel ve mekanik deneyler için birim hacim ağırlığı tayini, T.S.E. Standardı, Ankara, (1976).

L. Rautkari, K. Laine, N. Laflin, M. Hughes J. Mater. Sci. 46 (2011) 4780-4786.

M. L. Garcia-Romeu, J. Ciurana, I. Ferrer J. Mater. Proces. Technol. 191(1) (2007) 174-177.

M. P. Wolcott, B. Kasal, F. A. Kamke, D. A. Dillard Wood Fiber Sci. 21(3) (1989) 320-329.

J. A. Nairn Wood Fiber Sci. 38(4) (2006) 576-591.

K. Laine, L. Rautkari, M. Hughes, A. Kutnar Eur. J. Wood and Wood Prod. 71(1) (2013) 17-23.

J. Cai, T. Ding, L. Yang Appl. Mech. Mater. Vol: 152-154 (2012) 112-116.

W. Dwianto, M. Inoue, M. Norimoto J. Jpn. Wood Res. Soc. 43(4) (1997) 303-309.

F. Heger, M. Groux, F. Girardet, C. Welzbacher, A. O. Rapp, P. Navi, Mechanical and durability performance of THM-densified wood, Final Workshop COST Action E22, Lisboa, (2004).

S. A. Ahmed, T. Morén, O. Hagman, A. Cloutier, C.H. Fang, D. Elustondo J. Mater. Sci. 48(24) (2013) 8571-8579.

P. Navi, F. Heger MRS Bull 29(5) (2004) 332-336.

W. Dwianto, M. Norimoto, T. Morooka, F. Tanaka, M. Inoue, Y. Liu Holz als Roh- und Werkstoff 56(6) (1998) 403-411.

M. Inoue, N. Sekino, T. Morooka, R. M. Rowell, M. Norimoto J. Trop. For. Sci. 20(4) (2008) 273-281.

Ö. Ünsal, Z. Candan, Ü. Büyüksarı, S. Korkut, Y. S. Chang, H. Yeo Mokchae Konghak 39(2) (2011) 1-8.

Ö. Ünsal, Z. Candan Drying Technology 26 (2008) 1165-1169.

M. L. Arruda, C. H. S. Del. Menezzi Int. Wood Prod. J. 4(4) (2013) 217-224.

L. Rautkari, Surface modification of solid wood using different techniques, Doktora Tezi, Aalto University, Espoo-Finlandiya, (2012).